Brabant beweegt naar overmorgen

2025 liet opnieuw zien hoe belangrijk het is om onze blik te verbreden. Internationale ontwikkelingen, geopolitieke verschuivingen en technologische versnelling komen dichtbij en raken de levens van Brabanders. Onze verkenningen helpen die bewegingen te duiden. Van grote mondiale trends tot de kleine, alledaagse signalen die zomaar de voorbode kunnen zijn van een nieuw tijdperk. Via essays, podcasts, bijeenkomsten en een ware show brachten we deze verhalen tot leven, omdat een nieuwe manier van kijken helpt om méér te zien dan je normaal ziet.

Een van de meest urgente thema’s was dit jaar kunstmatige intelligentie. In onze verkenning Beslissen zonder begrijpen onderzochten we hoe Brabanders én bestuurders AI ervaren: als kans, als risico, of als ongrijpbare realiteit die toch steeds meer invloed krijgt. Die inzichten brachten we naar het grote publiek, onder meer tijdens De Grote Brabantse AI Show, waar we samen met experts spraken over de vraag hoe we ons bewegen in en richting een digitale toekomst. In de BrabantKennispodcast gingen we dieper in op de impact van AI op democratie, bestuur en het alledaagse werk van ambtenaren.

Tegelijkertijd benadrukte 2025 ook het belang van emotionele verbondenheid met onze omgeving. Onze verkenning Brabant (weer) Toekomstverliefd onderstreept hoe belangrijk het is dat mensen iets voelen voor de plekken waar ze wonen en werken; van de Markt in Valkenswaard tot het buurthuis of het carnaval om de hoek. Het vermogen om verliefd te worden op de toekomst begint bij liefde voor het hier en nu. In een tijd die soms onvoorspelbaar of zelfs angstaanjagend lijkt, zetten wij juist de spotlights op initiatieven die hoop geven: vrijwilligers die samen iets nieuws proberen, pioniers die zoeken naar alternatieve economische modellen en inwoners die hun eigen leefomgeving vorm willen geven. Bij het BrabantKennisAtelier Toekomstverliefd werd dit gedachtengoed omgezet in daadkracht; de deelnemers omarmden toekomstverliefdheid en zetten het in om positieve verandering teweeg te brengen.

Bij BrabantKennis kijken we ver vooruit, maar blijven we stevig geworteld in Brabantse eigenheid en de energie van Brabanders zelf. Onze rol is niet alleen om trends te signaleren, maar om ze betekenisvol te maken. Door kennis te vertalen naar inzichten die bruikbaar zijn voor politiek, bestuur en samenleving. We verbinden wetenschap, beleid en maatschappij, precies op de grens waar nieuwe ideeën ontstaan en waar spanning soms juist een bron van innovatie blijkt te zijn.

Het afgelopen jaar heeft ons opnieuw geleerd dat de toekomst geen vanzelfsprekendheid is, maar een gezamenlijke opdracht. Brabant staat voor grote transities — economisch, sociaal, ecologisch en technologisch — die vragen om reflectie, lef en verbeeldingskracht. Zoals ik eerder zei in mijn Maanrede: zelfs het 'verrekes goede idee' dat Brabant is, moet voortdurend opnieuw worden bevraagd en vormgegeven.

In 2026 gaan we op toer, met de Grote Brabantse AI Show én met de Toren Toer naar het Brabant van Overmorgen. Het Brabant van Overmorgen vraagt om beleidskeuzes. Deze keuzes zijn nooit neutraal, ze draaien om waarden die soms botsen. Door die spanningen zichtbaar te maken, ontstaat ruimte voor een echt gesprek: niet over cijfers of modellen, maar over wat we belangrijk vinden voor Brabant.

Want de toekomst van Brabant wordt niet bepaald door algoritmes, cijfers of systemen, maar door mensen met inzicht, verbeelding en de moed om samen richting te geven aan wat komt.

> Jos van den Broek, directeur BrabantKennis